how the moon herself acquired an earth

Once upon a time ...

... ik ga nu spreken van een tijd dat er wel tijd was, dus the first mover had ... pardon: the self starting principle had zojuist de tijd opgestart, maar er was nog niemand om tijd te tellen ...

... verder: misschien moet de titel van dit verhaaltje wel zijn how the moon acquired herself an earth; in ieder geval, ze is vrouwelijk - vandaar dat er meestal verhaald wordt van maanzieke knapen, een iets minder erge straf dan de bliksem als je bepaalde dingen doet ...

... nou ja, in een tijd dat er nog geen bliksems insloegen, en er grote stilte heerste, andere bronnen spreken van woeste ledigheid, zwierf er iets door die grote stilte. Zeg maar an undefined flying object. Ik bedoel, er was nog niemand om het als komeet of planeet of ster te boekstaven. En voor er überhaupt gesproken zou worden van UFO's zou er nog heel veel tijd verloren gaan.
Maar, omdat het zichzelf iets kon aanschaffen, was het zich ook bewust van wat er om zich heen gebeurde. En zo zag het - het wordt pas een ze als we daar zijn, waar we weten dat ze wat aangeschaft heeft - andere objecten. En die leken bij elkaar te horen. Want die bleven bij elkaar. En het zwierf daar in z'n dooie eentje. Dat was vervelend.

Zodat het op een dag bij zo'n groepje bleef hangen. En om daadwerkelijk gezelschap te hebben drong het ook de kring van spelende objecten in, zag daar een object dat wel beviel en koppelde zich daaraan. En omdat dat uitverkoren object veel groter was, wist ons object opeens: ik ben een ze, en sloot ze voor eens en voor altijd een samenlevingscontract, en draaide trouw haar rondjes om de ander, die dat gelaten accepteerde want het had er weliswaar geen gemak van, maar ook geen last. Later, heel veel later, zijn de namen van de contractanten ingevuld: Moon, ook wel Luna, ook wel Maan en Earth, ook wel Terra, ook wel Aarde. Sorry, ik zet de namen in de verkeerde volgorde - een bekend probleem bij geschiedschrijving - het moet natuurlijk Aarde en Maan zijn.

Maar zulke dingen komen nooit zonder prijs, er moet altijd afgerekend worden. En zo gebeurde het dat een ander object, dat ze lang geleden tegengekomen was, en ook alleen was, en haar, op veilige, heel veilige afstand gevolgd had, ook het groepje binnendrong. Helaas, veel te klein om mee te kunnen doen. Dus toen dat in de buurt van het nieuwe paar kwam, voelde het ineens dat het sneller ging ... om even later te pletter te slaan op Aarde.

Dat ging van au, dat begrijpt U. Dus Aarde schreeuwde het uit van pijn en riep: wie heeft dat ding besteld, daar heb ik nooit om gevraagd.
Maan, die wel wist hoe de vork in de steel zat, hield zich angstvallig stil. Je wist maar nooit of Aarde haar zou verstoten. En ze heeft zich altijd stil gehouden, bang als ze was, en keurig haar rondjes om haar Aarde gedraaid.

En omdat Maan nooit wat gezegd heeft is het nooit op een kleitablet terecht gekomen. Vandaar dat het altijd is Aarde, en Maan komt daar achter aan.
En dat er in de leerboeken evolutie staat: earth acquired a moon.

NB deze post is ontstaan n.a.v. een discussie op het blog van Marleen op zoek naar de klepel ...

modellen en simulaties

In verband met de actuele toestand in de wereld heb ik opnieuw een post als gastschrijver op het evolutieblog van Marleen Roelofs gepubliceerd.


hier is de link the arrival of stardust

wat je wilt oogsten zul je moeten zaaien

Dit was daar in Parijs natuurlijk geen aanslag op de persvrijheid.
Dat de partner van Glenn Greenwald op Heathrow als een terrorist werd behandeld ... dat was een aanslag op de persvrijheid.
U kunt ook aan Chris Hedges, of een willekeurig andere kritische Amerikaanse journalist, vragen hoe hij door de customs ontvangen wordt als hij weer "veilig" op vaderlandse bodem landt.
Nee, voor aanslagen op de persvrijheid moet je bij de autoriteiten zijn.

Het was wel verschrikkelijk.
Hoe erg?
Ruben Oppenheimer, zelf cartoonist, probeert die zelfde avond in Jinek te verkopen dat het erger is dan - pas op mijn woorden, zegt ie er nog bij - nine eleven en de aanslagen in Londen en Madrid. Dit tast een pijler van onze samenleving aan.

Nee beste Ruben, de Twin Towers was erger, vele malen erger. Ik zou in ieder geval geen ander criterium weten dan het aantal doden.
(Je zou eigenlijk niet over erger moeten spreken, maar Oppenheimer deed mijn tenen even krommen.)
Je zou naar leeftijd kunnen kijken, bloemen in de knop gebroken. Dan was de aanslag op de Sandy Hook school ook vele, vele malen erger.

En voor misleide en verdwaasde geloofsfanaten, beste media, hoef je echt niet alleen naar mensen te kijken die uit het Midden Oosten komen, of Moslim zijn.
Zo is er in Amerika een arts vermoord die abortus pleegde.
En in Nederland is een minister vermoord die voor euthanasie was.
En toch roepen we niet dat de vrijheid om over je eigen leven te beslissen, of baas in eigen buik te zijn, aangerand is.

Media die over problemen in de media verslag doen, het heeft iets ranzigs. NRC besteedde het hele eerste katern van de zaterdageditie van meer dan twintig pagina's aan de aanslag in Parijs. Inclusief een obligaat essay van de op dit soort momenten nooit afwezige Bas Heijne. Voor hem hoeft het patina van de geschiedenis niet neer te dalen om de loop der dingen te duiden. En geef hem eens ongelijk, de schoorsteen moet per slot ook roken.

Maar hier ging het toch om de vrijheid van meningsuiting, dat grote goed van onze samenleving?
Los van of dat niet te vlug geconcludeerd is - daar wordt genuanceerd over gedacht - je kan het ook anders omschrijven.
Het recht om iemand te kwetsen.
Het recht om iemand in zijn waardigheid aan te tasten.
Da's namelijk een groot recht in de beschaafde westerse wereld.

Natuurlijk, het is waar, er is onmiskenbaar iets vreselijk mis in die Noord-Atlantische wereld, iets dat het genieten van onze rechten, en onze welvaart, ernstig verstoord heeft.

Allereerst heeft zich daar een substantieel aantal bewoners gevestigd uit andere culturen. Dat kwam uiteraard niet uit de lucht vallen: je kan niet straffeloos je welvaart opbouwen door elders in de wereld te roven en te brandschatten, en koloniale rijken op te bouwen.
Het was uiteraard een pretje voor NL'ers om Nl'er in Indië te zijn, of voor Fransen om Fransman in Afrika te wezen, tussen veel onderdanige vreemdelingen.
Maar het is voor NL'ers en Fransen geen pretje om in eigen land geconfronteerd te worden met veel Turken en Marokkanen, of met Moslims, niet meer zo onderdanig.
En zo is het voor Turken en Marokkanen, of voor Moslims, dan ook geen pretje om Turk of Marokkaan, of Moslim, in Nederland of Frankrijk te zijn.
Cultureel en sociaal niet.
En economisch al helemaal niet.

Een bijkomend probleem is dat de media in handen zijn van echte blanke mannen die voorwaarden en inhoud van het discours over deze "complexe materie", dat wel de multiculturele samenleving wordt genoemd, bepalen.
En dat maakt het er alweer niet prettiger op om Turk of Marokkaan, of Moslim, in Frankrijk of Nederland te zijn.

Een derde probleem is de overheid, de onderhoudsmonteurs van onze samenleving. Die sturen graag een F16 naar die plekken in de wereld waar al dat gespuis vandaan komt dat aan de poten van onze welvaart en onze gezellige samenleving zaagt, en bestellen ook graag een JSF om het kunstje van stealthy bommen werpen nog te verbeteren.
Maar hoeveel overheid er ook is, gemeentelijk, nationaal, Europees, Noord Atlantisch, wereldoverheid, iets doen aan de verhouding met dat gespuis, hetzij binnen de eigen natie, hetzij in internationaal verband, is een heel andere probleem. Tot en met voor Obama, voor even de machtigste man op aarde - die wat dat betreft nog geen gat in een pakje boter kan schieten. Hij, de man van hoop op change, had en heeft de guts niet, en ook geen ballen, om iets te veranderen in de verhouding met die andere wereld. Israël is de baas, en de Palestijnen, en alle andere bewoners van die regio die zich daar niet naar willen gedragen zullen dat weten.

En koud sinds deze gebeurtenissen hebben we er weer drie bij die wat mij betreft exemplarisch mogen heten voor deze soort onderhoudsmonteurs.

Na een mars door Parijs, die op zich indrukwekkend genoeg was om aan iedereen duidelijk te maken dat we het allemaal niet pikken, gaat Hollande met Netanyahu naar de synagoge, om de vier Joodse slachtoffers nog even apart te gedenken.
Wat daarvan de bedoeling mag zijn, deze voorkeursbehandeling van Joodse slachtoffers ... wel, het laat zich raden.

En onze eigen Aboutaleb, de burgemeester van Rotterdam, die vond dat iedereen die niet mee wil doen bij ons gewoon op moet rotten. Het maakte hem man van de week bij NRC.
Maar hij zei daar, ongewild neem ik aan, en vermoedelijk ook onbewust, iets heel raars mee. Want wanneer zeg je tegen iemand dat ie op moet rotten? Niet als ie met een Kalasjnikov de redactie van een krant binnen komt rennen, dan ben je te laat. Dus ze moeten vroegtijdig oprotten. Hoe herken je iemand die dat wil gaan doen, die niet mee wil doen met onze gezelligheid? Wel, to cut a long argument short: als je nu voor elkaar krijgt dat kansarmen en werklozen oprotten dan heb je het probleem opgelost.

En dan is daar nog Pechtold. Onderhoudsmonteur van het contrat social, dat het cement van ons samenleven vormt, par excellence.
Hij heeft uren nagedacht over wat hij als tweet de wereld in zou sturen. En na al dat nadenken schreef hij: Ik hoop dat morgen de beste cartoons van Charlie Hebdo pontificaal op alle voorpagina's staan. En trots vermeldde hij op de radio dat dit bericht wel duizend keer geretweet is. Kun je zien, zei hij, wat een impact.
De schat.

Je mag alleen maar achteraf hopen dat Hollande iets langer had nagedacht over de impact van zijn onderonsje in de synagoge.
Onderhoudsmonteurs van onze samenleving. Je verwarming zal maar stuk zijn, op een hele koude gure winterdag, en ze sturen zo een soort monteur op je af.
Uit de brand ben je..


PS1 Dat het oprotten van kanslozen en het blijven van mensen als Aboutaleb en Afshin Ellian niet noodzakelijk een garantie is voor rust en veiligheid kunt U lezen in die prachtige novelle The Reluctant Fundamentalist van Mohsin Hamid (ook verfilmd, maar over de film kan ik niks zeggen).

PS2 Over de handel en wandel van westerse cartoonisten, en hun verhouding met wat heilig is en met de autoriteiten heeft Glenn Greenwald een lezenswaardig artikel geschreven: in solidarity with a free press

keep the change

Charles P. Pierce is aanvoerder van het political blog van Esquire magazine. Misschien zelfs wel "eigenaar" in de zin dat hij de reguliere schrijver is en andere bloggers gastschrijvers.

Ik mag hem graag lezen. Hij heeft een scherpe pen, die soms gedoopt wordt in vitriool, en fileert daarmee de dames en heren uit het politieke circuit vakkundig en met veel humor.
Ik leerde hem overigens kennen door een prachtig portret dat hij geschreven heeft van Ted Kennedy; hij was niet genadig voor de jongste van de drie Kennedy mastodonten, maar wist de oude vakman, die de politicus per slot is, wel in zijn waarde te laten.

Pierce heeft één klein onhebbelijkheidje, dat maakt dat ik wel eens een tijdje bij hem wegblijf.
Over het algemeen zijn politici een noodzakelijk kwaad. Met dien verstande dat de Republikeinen het daadwerkelijke kwaad belichamen, en dat Democraten, voor zover ze een ongelukkige hand van beleidsvoering hebben, daarin gedwarsboomd worden door Republikeinen.
In die zin is president Obama een topper, die uitsluitend door het evil dat Grand Old Party heet gedoemd is tot beleid dat niet goed mag uitpakken, en verder stil zitten.

En zo verscheen er laatst een artikel op het blog over de ambities van Jeb Bush, de jongste Bush telg - waarin uiteraard het angstbeeld van een Bush-presidency werd opgeroepen door te herinneren aan die andere jonge Bush, G.W. met ... and his brother, the worst president in the history of the Republic.

Waarop ik reageerde met No sir, Bush may have been worse, but the worst president in the history of the Republic was, is and will be Barack Obama ... for a lot of reasons.

Even een misverstand voorkomen: ik vind dat Bush een hele erge president is geweest die zijn eigen land meer kwaad dan goed heeft gedaan.

Even voor alle duidelijkheid: dat van Obama meen ik woord voor woord. Uiteraard is er een klasse van slechtste presidenten, zoals er ook uitstekende en goede, en minder goede presidenten zijn. Maar in zijn soort, de slechtste presidenten, was en is Obama het beste jongetje van de klas.

Pierce is niet voor niks aanvoerder van het blog. Esquire weet dat Pierce een geliefde schrijver is, niet alleen bij dwarse jongetjes in Holland, maar vooral bij de zogenaamde lefties in USA. Dus U begrijpt: er was dit keer geen duimpje omhoog voor mij weggelegd.
Pek en veren.

Ene Jeffrey Bergin schreef:
"...for a lot of reasons."
1. Because he's Black?
2. Because he wiped the floor with the two best Privileged White Guys the sorry-ass Repubs could find?
3. Because he has spent six years cleaning up the messes of the worst and dumbest president ever ever ever?
4. Because he's Black?

Hij reeg daarvoor 7 likes en een supporting comment van ene Marilyn Jones, die daarvoor weer 4 likes kreeg.

Ik antwoordde:
black has nothing to do with it

think of drones
and lecturing torturing history
opening libraries for his predecessor
and other doors for the Wallstreet guys

and keep the change, I would say ... in mind, that is

Opnieuw geen likes voor mij, maar nog twee comments die duidelijk maakten dat ik het in het gunstigste geval niet goed begrepen had (2 likes) en in het ergste geval een troll was.

Helaas, Obama heeft zojuist opnieuw bevestigd wat zijn presidentschap precies inhoudt: no change, and even the hope for genuine change commonly lost.
Abbas, de man van het Kwaad dat Palestijnen heet, is persistent in het zoeken van een officieel plekje voor het Palestijnse volk onder de reguliere volkeren: aansluiting bij het Internationale Strafhof.
Netanyahu, de man van het Goede dat Israël heet, is het daar niet zo mee eens - en heeft ook daarvoor vergeldingsmaatregelen in petto.
Waarin hij nu slaafs gevolgd wordt door Obama: het Witte Huis heeft aan het Palestijnse volk laten weten dat alle hulp opgeschort zal worden als hun leider doorgaat met dit soort onzinnig gedoe.

En daartoe hebben die vermaledijde Republikeinen hem niet gedwongen, dat is een zeer officiële houding van Democratische afgevaardigden en senatoren.
En ook van Democratische presidenten, zwart of niet zwart, rechtsgeleerde of niet. En zo heeft de huidige Secretary of State van de huidige President de opdracht gekregen om deze boodschap van no change, and no hope for change voor de Palestijnen in niet mis te verstane bewoordingen over te brengen.

Voor de bühne natuurlijk ... want de Palestijnen hoef je dat al heel lang niet meer duidelijk te maken.

nooit kan 't geloof teveel verwachten

Onder het kopje God is springlevend in de moderne filosofie melden Emanuel Rutten en Jeroen de Ridder, docenten Wijsbegeerte aan de VU, dat Amerikaanse en Britse filosofen hebben nieuwe argumenten voor het bestaan van God ontwikkeld, die niet op gespannen voet staan met de wetenschap (Volkskrant 30/12/2014).

Ik wist niet dat God dood was.

Ik zou het ook heel erg vinden als God verdween uit de filosofie. Wijsbegeerte is, zoals het woord zegt, een begeerte naar wijsheid. En daar hoort kennis van de metafysica in het algemeen, de ideeënleer van Plato meer in het bizonder, en heel specifiek de vraag naar het bestaan van goden bij.

Is daar iets veranderd?
Voor zover ik weet niet.
De subtitel suggereert wel iets anders, maar ik, die het wereldje toch een beetje in de gaten houd, ben me van geen change bewust.

Wie in de economie traktaten produceert over de invisible hand of Adam Smith, kan op respect rekenen. Wie de invisible hand toe wil schrijven aan de voorzienende hand van Gods genade wordt verzocht een ander vak te kiezen.

Wie de big bang wil verkondigen of de evolutie ziet als materialistisch proces met deterministische trekjes, kan voor een met gemeenschapsgeld goed betaalde baan in de wetenschap terecht.
Wie daarin de hand van God wil zien wordt nog steeds met pek en veren behandeld. Wat die Amerikanen betreft: de leer van het Creationisme of Intelligent Design wordt nog immer officieel geweerd uit het curriculum.

Niets nieuws onder de zon zou je zeggen. Ten minste, niet wat mijn stokpaardjes betreft.

Ik heb niet vernomen van een aanzet tot een meer fundamentele definitie van het Godsbegrip, naar onderzoek over hoedanigheden van goden, of het tellen van de soort - naar analogie van het Human Brain Project
Noch is mij ergens meegedeeld dat die speciale tak van deze wetenschappelijke sport, de exegese, de kinderschoenen heeft uitgetrokken en voortaan exegese zal bedrijven zoals dat een zijtak van de filologie betaamt: onderzoek naar verhalen van mensen die bij het kampvuur hun oorsprong vinden, die ons in gecorrumpeerde vorm overgeleverd zijn, en Abraham David Jezus, bij gebrek aan enige tekenen van existentie, op hetzelfde bestaansniveau zien als Gilgamesj.

Wat wordt er dan wel gemeld in dit Volkskrantartikel? Wat is de ratio van publicatie?
Wel, dat mag je je afvragen.

Je mag veronderstellen: het vertellen van sprookjes.

Als er een nieuwe ster wordt gevonden, of stof wordt toegevoegd aan de kosmologie, wordt dat in soortgelijke artikelen expliciet uit de doeken gedaan.
Die nieuwe inzichten in de filosofie, waarvan in de subtitel sprake is, kunnen niet alleen niet met een lampje gezocht worden, ze ontbreken ten enenmale.
Het heet dat het verhaal over hoe achterhaald en onredelijk geloof in God is, een moderne mythe is ... de laatste veertig jaar heeft zich een kentering voltrokken ... mensen als Plantinga hebben nieuwe argumenten ontwikkeld die immuun zijn voor traditionele bezwaren ... maar het waarom van die moderne mythe, de hoedanigheid van die kentering, die nieuwe argumenten zelf - het komt allemaal niet aan bod.

Wel, het gaat natuurlijk om geloven.
Het geloof in God.
En zeg nu zelf: is er voor dat geloof een vastere grond te vinden dan in het bewijs van argumenten die niet geleverd hoeven te worden, in de zekerheid van een boodschap waarvan de werkelijkheidszin zich aan iedere waarneming onttrekt

Zo is het maar net: het geloof nu is de zekerheid der dingen, die men hoopt, en het bewijs der dingen die men niet ziet
Amen, ja amen.

over machtsspelletjes ... en zij die het gelag betalen

USA, en in haar kielzog de EU, hebben in Ukraine een mooi speeltje gevonden om aan machtspolitiek te doen. Een echte troefkaart. Dat dat ook nog tot dramatische ongelukken kan leiden is inmiddels bekend ... en wordt opnieuw duidelijk.

MH17 hoeft niet noodzakelijk een ongeluk te zijn geweest. Volgens de stieren in Washington en Brussel kan dat niet: per ongeluk iets neerschieten. Dat hebben de Russische stieren en hun handlangers expres gedaan.
Volgens mij is het ook heel goed denkbaar dat niet de Russen, maar de Amerikanen en hun handlangers dit op hun geweten hebben. Ik geloof de Amerikaanse versie van het verhaal in ieder geval niet. Ik ben niet de enige in het Westen. En hele volksstammen in Rusland en op de Krim geloven de Amerikaanse versie ook niet.

Nu haalt U natuurlijk meesmuilend de schouders op: ach die Russen.
Realiseert U zich wel, dat de Russen niet veel anders worden geïnformeerd dan U: door serviele media, wier slippendragers graag een tekstje schrijven waaruit blijkt dat ...

Het heeft ons bij NRC in ieder geval een hoogst lachwekkende disclaimer opgeleverd dat nieuws dat uit Rusland en van De Krim komt gekleurd kan zijn, want niet gechecked. Alsof de NRC het spoor terug van nieuws dat uit Washington komt wel volgt.
» Mr. President , ...
» Tell me, Bob
En Bob is heel erg blij dat mr. President hem bij zijn naam noemt, in plaats van te eisen dat mr. President zou zeggen: please mr. Editor in Chief.

Ik kan U trouwens verzekeren dat er ook in Ukraine heel wat mensen rondlopen die die praatjes niet geloven. Die mensen weten welke stieren in hun eigen Kiev het landschap domineren, die kennen hun pappenheimers.

Maar ... we hebben er de spannende actie van een boycot aan overgehouden. Iedereen tuimelde over iedereen heen om drastische maatregelen te eisen. We mogen de stieren eigenlijk wel dankbaar zijn dat het tromgeroffel niet op oorlog is uitgelopen. Alhoewel .... het is nog niet helemaal uit de "politieke" horizon verdwenen.

Die boycot dus.

Je begrijpt dat politieke leiders in tijden van crisis graag aan ontwikkelingshulp morrelen. Dat valt op zulke momenten goed, zelfs bij de minder liberaal-conservatieve gemeente.
Het mag daarom een klein wondertje heten dat het kiezersvolk ook te porren was, in deze economisch slechte tijd, voor een boycot van alles wat Russisch was. Niemand die aan een boemerang dacht.

De gereformeerde bakker op ons dorp wist al dat je beter geloofsneutraal brood kunt bakken - te weinig gereformeerden om zijn eigen brood veilig te stellen. Maar ook de hervormde bakkers wisten dat, want er waren wel meer hervormden, maar er waren ook meer hervormde bakkers.
En in tijden van crisis kon de herder der schapen zich er ook nog wel eens mee bemoeien, dus het was maar beter om je relaties goed te houden.

Wat gelovige bakkers en het onderhouden van relaties én oud-communistische vijandbeelden met elkaar van doen hebben, moet U zelf maar uitvinden - feit is dat de melkboeren nu grote problemen hebben. De Russen nemen geen melk meer af, het aanbod in NL is groter, dus gaat de prijs omlaag ... die arme boeren, wie het water altijd al tot aan de lippen staat, staat het water nu nog hoger aan de lippen. Zo hoog, dat ...

... ik heb al eens eerder gezegd: we kunnen naar de maan, we kunnen verschrikkelijk grote tankschepen bouwen die blijven drijven en ook nog bestuurbaar zijn. Maar we hebben nog nooit gehoord van folie om een tanker, op de heenweg om olie op te halen, van binnen te bekleden zodat ons melkoverschot gezond en wel naar arme landen vervoerd kan worden om daar tegen een schappelijke prijs uit te reiken ....

... zo hoog dus dat melken geen zin meer heeft in de ogen van de boeren. En dus zijn er deze week, volgens bericht van de brancheorganisatie LTO, 5000 koeien meer geslacht dan in een normale week. Let wel: dat is 50%. Normaal worden er 10.000 geslacht, nu zijn er 15.000 geslacht.
Die arme beesten, ze geven nog prima melk, maar vanwege de prijsverhoudingen is het nu gunstiger om te slachten.

Over image gesproken, eigenlijk zou ik wel eens willen weten hoeveel van die 5000 koeien er van Campina zijn, en hoeveel er uit een melkbatterij komen. Ik mag toch hopen dat ze die Campinakoeien, die zo heerlijk in de wei huppelen, niet als melkkoetje zien waarvan de opbrengst bepalend is voor het levenseinde.

Ik vrees dat het laatste weer heel erg naïef is van mijn kant.

En, bent U, evenals ik, ook zeer benieuwd wanneer er weer sprake zal zijn van een vleesberg?

de schepping

Ik sloeg zaterdag de NRC open ...

In the beginning God created the heaven and the earth.
And the earth was without form, and void; and darkness was upon the face of the deep. And the Spirit of God moved upon the face of the waters.
And God said, Let there be light: and there was light.
And God saw the light, that it was good: and God divided the light from the darkness.
And God called the light Day, and the darkness he called Night. And the evening and the morning were the first day.
[...]
And God saw every thing that he had made, and, behold, it was very good. And the evening and the morning were the sixth day.

NB ik citeer hier de oude King James, een beetje uit gemakzucht omdat ik die op de PC heb, maar vooral omdat het een mooie tekst is

Het is het overbekende verhaal dat ons is overgeleverd vanuit de Joodse vertellingen. Het is opgenomen in de bundel Genesis, die verhaalt van het rondwandelen van de eerste mensen. Prachtige verhalen staan er in die bundel.

Genesis is niet uniek in zijn soort. Ik heb hier een boekje voor me liggen, De Schepping - verhalen over het begin van de wereld uit alle windstreken. En dan blijkt dat veel beschavingen en culturen dit soort verhalen hanteerden om zich een beeld te vormen van het begin van de tijden. Zeg maar: om het bespreekbaar te maken, om houvast te hebben.

Het was niet onbekend dat ...

... een schepper heeft veel tijd nodig, nu eens schept hij, dan weer niet. De kwaliteit en de kwantiteit van wat Hij maakt kan zeer verschillend zijn ... (uit Corpus Hermeticum).

En zo zijn er ook in diverse culturen de verhalen over de zondvloed - het uitbannen van alle kwaad; zeg maar de herschepping, met diverse achtergronden en diverse uitwerkingen.

Genesis is opgenomen in een andere bundel: de bijbel. En het instituut dat De Bijbel heeft georganiseerd bepaalde dat de schepping wel in zes dagen had plaats gevonden. En er waren ook geleerden die berekenden dat de aarde 4 duizend jaar oud was of, andere berekening, 20 miljoen jaar oud was.
Nu, al bijna diep in de 21ste eeuw lopen zulke berekeningen nog steeds uiteen. Voor de omvang van de menselijke populatie in de begindagen van 7500 (2008) via 15000 (2010) naar 10000 (2011).

Ironie, oh ironie ... het boekje De Schepping eindigt met het moderne westerse scheppingsverhaal over de ontwikkeling van de kosmos en het ontstaan van het leven: de evolutieleer. Want er is ene Darwin langs gekomen, en die heeft het denken in het westen danig op zijn kop gezet.

Nu is het niet zo moeilijk om het denken in het westen op zijn kop te zetten. Het westerse denken is namelijk zeer gefixeerd op her westen en gaat over wat er in het westen bedacht is.
Zo is daar de Leidse arabist Hans Jansen, ook wel bekend van het proces Wilders en etentjes ter zake, die documenten produceert waaruit moet blijken dat het Christendom logisch in elkaar steekt en een rationele basis heeft, maar dat de islamidee, naast dat het gebaseerd is op de zeer tot agressie oproepende Koran, een bijeengeraapt zootje is, evenals de Moslimsamenleving die daar open voor staat.
En er verschijnen wel documenten na iemands dood, maar Hans Jansen is nog lang niet dood, en ik heb nog nooit gehoord van documenten die ver voor iemands geboorte gepubliceerd zijn, dus dit is zeer actueel gedachtegoed.

De bundel Genesis is beperkt van omvang. Een aantal mooie verhalen, metaforen, volstaat om de dageraad van onze beschaving te schilderen. Uiteraard zijn er wel veel boeken over Genesis geschreven: heeft de slang echt gesproken, waar is de ark gebleven, kan jou een ongeluk overkomen als je aan zelfbevrediging doet ... dat soort dingen.
Maar zelfs in de bijbel is Genesis niet echt van belang: God wordt neergezet als schepper aller dingen en gids van zijn volk, maar de eredienst aan Hem wordt eerst pas in Exodus gedefinieerd en vorm gegeven. Aan Genesis wordt verder niet veel meer gerefereerd - behalve dan door Paulus, die de mens Adam nodig heeft om zijn verhaaltjes over de slechtheid van de mens en de genade die daarop (voor sommigen!) volgt, te kunnen slijten.

Zo niet de bundel van de evolutieleer. Dat is een canon waarbij de bijbel niet alleen niet in diens schaduw kan staan: als je die leer ziet, kun je de Bijbel niet eens terugvinden, de omvang daarvan moet je dan in nano, of misschien wel zepto uitdrukken.
Begrijpelijk. De evolutieleer houdt niet van metaforen. Alles moet in het echt beschreven worden. Ook waarover men niet spreken kan - en dat is veel; voor de hiaten in het boek van de ontwikkeling van het leven zou je een leerstoel kunnen inrichten - wordt veel geschreven. Wat je kunt doen met een halve vleugel. En wat er nuttig is aan een oog dat nog geen oog is. (Dat weten de evolutionisten wel hoor, zeggen ze, maar het moet op zijn minst beschreven worden voor creationisten.)

Zo is er iemand die veel weet van blind watchmakers en selfish genes. HIj heeft ook nog tijd over om die onzinnige genesismetaforen te ontzenuwen en te bestrijden. Vermoedelijk is dat een bijproduct van de evolutieleer, zoals de ruimtevaarttechnologie vruchten heeft afgeworpen voor de medische stand.

En er zijn modellen gecrëeerd om te kunnen meedelen dat alles wat er gebeurd is in een aantal achter ons liggende eons heel logisch is. Weliswaar doen die modellen nog niet waarvoor modellen gewoonlijk bedoeld zijn: voorspellen bijv. wanneer we nu eens verlost zullen zijn van ons wormvormig aanhangsel zodat dat niet meer kan opspelen, of wanneer we voldoende gewapend zijn tegen de gevaren van ultraviolette straling zodat we die ozonlaag niet meer nodig hebben - maar ze leveren informatie die als zeer bruikbaar wordt ervaren.

Om dat allemaal vast te leggen, toe te lichten, begrijpelijk te houden, is veel papier nodig ... en is content management onmisbaar.

En recent is deze canon uitgebreid met weer enige documenten.

Zo is daar het boek van Andreas Wagner over the arrival of the fittest verschenen. Want, we kunnen wel spreken over survival of the fittest, maar waar komt die fittest dan wel vandaan. Daar heeft Wagner ruim 20 jaar onderzoek naar gedaan, en daarvan weer verslag in een dikke pil.

En dan is daar een artikel, geschreven door James Bullock, om te verklaren hoe het wonderlijke samenspel tussen dark matter, hydrogen en helium heeft geleid tot alles wat we zijn en wat we om ons heen zien. Terwijl dark matter (het Goede) in de tussentijd ook nog verwikkeld was en is in een strijd op leven en dood met dark energy (het Kwaad). De downward inclined trend van het artikel is wel dat het Goede niet zal overwinnen.
IK vermoed overigens dat dit niet zo zeer een uitbreiding van de canon is, maar eerder een apologie van Bullock waarmee hij de zingeving van zijn leven als cosmologist kan internaliseren.

En dan is daar, zeer recent, een artikel van Diana Fleischman ... uh ... eerst even zeggen dat ik hier ontzettend positief ben, opdat U er niet overheen leest ... een door mij dus als zeer positief beoordeeld artikel van Diana Fleischman: exploring homosexual behaviour in evolution.
Ik heb lang in Amsterdam gewoond: een samenleving wel zo hetero wat betreft het samengaan van de homoseksuele en heteroseksuele samenlevingsvormen dat je er werkelijk alles kunt onderzoeken. Eigen onderzoek heeft mij geleerd dat er heel aardige homo's en heel aardige hetero's zijn, zoals er ook wanhopig klierige hetero's bestaan naast wanhopig klierige homo's.
Diana Fleischman's onderzoekingen hebben geleid tot de conclusie dat [H]omosexual behaviour may have evolved to promote social bonding in humans, en dat [T]he results of a preliminary study provide the first evidence that our need to bond with others increases our openness to engaging in homosexual behaviour.
Ik ben heel blij voor de homoseksuele medemens, vooral voor de homoseksuele man. Zonder dat ze procreatief zijn dragen ze toch hun steentje bij aan de evolutie van de mens.

En zo komt er geen einde aan dit laatste scheppingsverhaal. Ook in het boekje De Schepping verslaat het de meeste artikelen in benodigde ruimte om het beknopte verhaal te vertellen.

En toen ...
En toen sloeg ik de NRC van zaterdag open. Die krant voegt zelf niks toe aan de canon, maar bericht over uitbreidingen van de canon.

Allereerst een artikeltje over een vergelijkend onderzoek tussen de hersentjes van de muis en de hersens van de mens. Je vraagt je af waar zulk warenonderzoek voor nodig is: muizen kopen muizenhersentjes en mensen kopen mensenhersens. Maar goed, wat blijkt: mensen denken wel 10x sneller dan muizen. Uiteraard, zou ik zeggen, anders hadden we vermoedelijk nooit van dit onderzoek gehoord, indachtig de wijze woorden die Michael Corballis ons meegeeft als hij over dit soort mensenspelletjes spreekt.

Dan een groot artikel over de ontwikkeling van de zoogdieren. Wat blijkt: het - nu nog! overeind staande - beeld van vroege zoogdieren als schichtige onderkruipsels tussen de machtige dinosaurussen klopt niet. Chinese fossielen onthullen een verrassende en vroege diversiteit. Het heet "ongelooflijk!". (Uitroepteken van de paleontologen.)

En je vraagt je af: is het denkbaar dat mensen te snel denken.

Dan een, eveneens groot, artikel over de kaart van ons brein. Wat is er aan de hand: wij oriënteren ons niet te veel op oude breinkaarten, nee wij negeren oude breinkaarten die veel bruikbaarder zijn dan moderne breinkaarten.
Bij het Nederlands Hersen Instituut werkt ene Rudolf Nieuwenhuys - emeritus, en daarom als vrijwilliger! - die een hersenkaart van het Duitse echtpaar Vogt ontdekt heeft, die nu honderd jaar geleden een beeld gaf van het brein dat veel beter is dan de nu gehanteerde kaarten.
Recent heb ik als gastschrijver op Op zoek naar de klepel, het blog van Marleen Roelofs, in een gastbijdrage verslag mogen doen van onderzoekingen in de hedendaagse literatuur over het brein, waarvoor tekenden Michio Kaku (2014) de hierboven genoemde Michael Corballis (2013) en een aantal neurologen NL (een bundel uit 2008, derde oplage 2011).
Geen van de drie boeken refereert aan deze mensen, noch aan Nieuwenhuys, nog aan het echtpaar Vogt.

En je vraagt je af: zijn er ook mensen die liever hersentjes kopen bij de dierenwinkel, lekker goedkoop, zoals je ook heel voordelig kunt shoppen bij Liddl.

Ik begrijp dat het westerse denken wel eens op zijn kop gezet wordt omdat het teveel westers georiënteerd is. Maar het is dus nog erger: het is op eilandjes in die westerse archipel georiënteerd.
Het eigen eilandje ... vrees ik.