nun bitten wir den Heiligen Geist

Als we Lucas mogen geloven liep daar in die dagen in Jeruzalem een veelkleurig volkje rond – zeg maar: veeltalig – reden waarom de Heilige Geest een truc uit zijn doos haalde en de apostelen liet spreken in alle talen die daar maar gebezigd werden op dat moment. Die paar vissers, nog maar net van mensen, vonden de woorden die God hen wilde laten spreken in alle talen die gewenst waren. (En daar hebben wij, ruim 2000 jaar later, een slimme bril voor uit moeten vinden.) Het feestje van de Heilige Geest werd Pinksteren genoemd (Grieks pentêkostê, 50ste dag na de opstanding).

Petrus zal daarvan de symboliek niet aangevoeld hebben want, ongeveer een jaar later, na Saulus’ epifanie onderweg naar Damascus, voerden ze nog een strijd of je de blijde boodschap ook aan de heidenen mocht verkondigen. Paulus heeft gewonnen van die “rots”, de eerste Paus, die toch de sleutels van de kerk in bewaring had. Vandaar dat wij nu over Joods-Christelijke worteltjes spreken als we Western Civilization bedoelen.

En dat mag een klein wondertje heten, want tot ver na de middeleeuwen werden Joden vervolgd om hun Jood zijn, en ook omdat zij het waren die Christus de kruisdood hadden bezorgd. En ik denk niet dat Europeanen tussen 1933 en 1945 prat gingen op die wortels. Ergens in de 19de eeuw kregen Duitse theologen oog voor die wortels van het Christendom, maar de Joden bleven de moordenaars.

Na 1945 gaat dat dan veranderen, vooral ook doordat Noord Amerika een draai gemaakt had, onder aanvoering van Roosevelt die steun zocht voor de mobilisatie tegen Nazi Duitsland.
Bovendien, het Zionisme én die Endlösung der Judenfrage had de aantrekkingskracht van Palestina op de Joden in de diaspora aanzienlijk versterkt.

En nu moet dat verhaal exegetisch weer bijgesteld worden. Want, enerzijds moet in dat verhaal verwerkt worden dat de Joden erg goed in landjepik waren, én zijn, én zeer oudtestamentische taken voor zich zien liggen: en niemand van die mensen, geen mannen geen vrouwen geen kinderen – Palestijnen, ik noem maar wat, of Iraniërs - niemand zult gij in leven laten … en daar had Paulus nog zo voor gewaarschuwd: geen oudtestamentisch gezeur meer.
Terwijl, anderzijds, de Christelijke westerse mens in het reine moet zien te komen met wat dat volkje, Gods volk dus, daar allemaal zit uit te vreten in het Midden-Oosten.

Helaas, de Joden/Israëliërs zijn bezig met het herdefiniëren van wat er allemaal onder antisemitisme moet worden verstaan om hun sociopatische gedrag te rechtvaardigen. En dat is niet mis, want aan tafel zit ook – om mee te beslissen – een afvaardiging van Israël. Het heet dat Governments and institutions globally continue to debate which framework best protects Jewish individuals without stifling legitimate political speech … Wel, Francesca Albanese, de UNO speciale rapporteur voor Palestina, weet daar alles van.
En het beruchte Project 2025, dat nu de bijbel heeft herschreven voor de Trumpiaanse politiek, offers a blueprint for combating antisemitism that targets not only pro-Palestinian groups but what it calls a broader “coalition of leftist, progressive organizations” – including Jewish groups – through tools such as anti-terrorism prosecutions, deportations, public firings, and efforts to “disrupt and degrade” dissenting movements.
[Ook de West Europese landen hebben dat pad inmiddels ingeslagen.]

En, nogmaals helaas, de Christenen in het Westen moeten ook een behoorlijk aangepast verhaal vertellen … okay, maar wat voor verhaal eigenlijk? Want Mirjam Bikker van de CU moet bijvoorbeeld haar stemmers terugwinnen bij de PVV die wel iets te zeggen willen hebben over hoe migranten – en Palestijnen, zeg ik erbij – behandeld moeten worden. Een “worsteling” - jullie weten wel, cultuur, normen en waarden – waar het CDA ook al heel lang moe van wordt . En Chris Stoffer van de SGP kan het héél goed vinden met Markuszower, die van ons politieke DNA, voor wie Palestijnen niet bestaan.

Een patstelling dus.
Aan de ene kant de Joden/Israëliërs met enerzijds een ondraaglijke last van eeuwen van vervolging en verjaging – maar ook brandstapels – die ze op hun nek mee torsen, maar anderzijds van slachtoffer dader zijn geworden, waarbij hun daden zich hoe langer hoe meer in niets onderscheiden van wat ze zelf hebben ondergaan.
Aan de andere kant de Christelijken, met hun ene been in de frisse waterstromen van dat ze Gods volk mogen gadeslaan in haar reis door de tijden heen, en met hun andere been in een poel waarvan ze (kunnen) zien én voelen dat die met de dag erger vervuild raakt van misdaden tegen de mensheid.

Vandaag is het Pinksteren, 7 oktober 2023 ligt nu ver achter ons.

Hij zal niet altoos twisten,
noch eeuwiglijk den toorn behouden

Moeten we misschien nog eens met Luther zingen Nun bitten wir den Heiligen Geist, of, zoals dominee/dichter Ten Kate het vertaalde Geest des Heeren kom van boven. En dat dan Paulus meekomt vanuit de hoge, hij, de Grote Apostel der Heidenen. Die dan de Palestijnen er bij sleept en weer op de kaart zet, zoals hij zoveel gemeenschappen op de kaart gezet heeft. Daar was ie een meester in, tijdens zijn aardse rondwandelingen.

Mag dat een invalshoek zijn?

PS
En laat Trump c.s., zijn schoonzoon Kushner, en die rare Infantino – die van de voetbalnobelprijs voor Trump en een trapveldje voor Palestina - en trouwens, nu ik toch bezig ben, ook Blair … laat ze allemaal ver uit de buurt van het lenigen van de Palestijnse noden en de Palestijnse woongemeenschappen blijven … ver weg … heel ver weg! … en laat Sigrid Kaag die kar van het herstel van hun leefomgeving, en hun waardigheid, én van de herdenking van hun inmiddels ook ondraagbare verleden trekken.

ik wil zijn handen zien, de gaten van de spijkers

De Volkskrant doet verslag over het wel en wee van de Global Sumud Flotilla aan de hand van een gesprek met de moeder van één van de Nederlandse opvarenden, Jesse van Schaik, en zegt dan:

Twee weken geleden zijn mensen van de flotilla ernstig mishandeld op een militair schip van de Israëliërs. Ze zijn geslagen, er was sprake van seksueel geweld.

De Volkskrant reageert dan als volgt:

Eerder stelde de organisatie van de flotilla dit ook in een persbericht. Het Israëlische leger heeft hierop voor zover bekend niet publiekelijk gereageerd. De Volkskrant heeft de beschuldigingen niet kunnen verifiëren.

We slikken voor zoete koek dat Aleksej Navalny, die Russische dissident, door het Russische regiem in zijn cel is vergiftigd. Zal best waar zijn, hoor, ik wil het best geloven … maar bij mijn weten is de Volkskrant toch niet bij Putin langs geweest om dat bericht te verifiëren.

Laat ik het anders zeggen: dat Putin verantwoordelijk is voor de dood van Navalny, dat wil ik best aannemen. Maar de bewering dat de IDF actievoerders geslagen heeft en dat er seksuele intimidatie heeft plaats gevonden … nee, dat hoeft voor mij niet nader geverifieerd te worden.

Israëlische militairen aan boord
van een van de schepen van de Global Sumud Flotilla ...

... en terwijl ze de actievoerders
"bij elkaar drijven" in een ruimte

AI is een beetje lui

ATP is, en staat voor, zoals bekend, Association of Tennis Professionals, de overkoepelende organisatie voor mannelijke tennissers die van tennis hun beroep hebben gemaakt. ATP tour is de naam van haar site waar je alle mogelijke informatie over professioneel tennis van de mannen kunt vinden. En dat is geen kattepies.
ATP levert

“statistics from men's professional tennis on the ATP Tour. Features stats leaderboards for serve, return and under pressure, individual match stats ... etc

Mijn “etc”, maar als je hun site induikt vind je de meest onmogelijke statistieken, naar allerlei gezichtspunten en voor allerlei doeleinden, waaronder zelfs marketing.
Maar dat hoef ik niet aan ATP te vragen, want AI weet dat ook. Als ik AI naar statistiek over tennissen vraag luidt het antwoord

“Yes, the ATP Tour provides extensive, in-depth statistics for players and matches through its official website, featuring leaderboards, match insights, and advanced metrics, including "TDI Insights" [Data Innovations, ook een feature] for deeper analysis.”

Dus ik vroeg AI naar een specifieke statistiek – een eenvoudige: hoeveel ATP Masters matches duren twee sets (2-0) en bij hoeveel matches is een beslissende derde set nodig (2-1), in haar moedertaal “how many ATP Masters matches are decided by two sets and how many by three sets”. Zie hier het antwoord:

All ATP Masters 1000 singles matches—from the first round through to the final—are played as best-of-three sets.

• Two-set matches (2–0): In typical ATP Masters 1000 tournaments, the majority of matches are decided in two sets.

• Three-set matches (2–1): A smaller percentage of matches go to a deciding third set.

While the exact number varies by tournament depending on the draw size (usually 56 or 96 players) and the number of walkovers or retirements, data suggests that in tour-level best-of-three matches, roughly 35–40% go to a third set, while over 60% are decided in straight sets

(Image credit: BlackJack3D via Getty Images)

Het antwoord is niet to the point, er wordt informatie geleverd waar niet naar gevraagd wordt. Wie een menselijke bron raadpleegt weet dan “oppassen geblazen”; dit is een poging om een “zekere” mate van onzekerheid te verbergen.
Maar dat roughly 35–40% go to a third set … dat kan ze exact vinden in de basisgegevens die ze voor dit antwoord geraadpleegd heeft.
En dan dat data suggests ...
Als ik dat de ATP data base zou vragen dan zou ik als antwoord krijgen: 37,36409620057% wordt eerst na 3 sets beslist.

AI is dus een beetje lui, zo van: die informatie is er, zoek maar op.


- + - + - + - + - + - + - + - + -

By the way:

Haar moedertaal …?
Kan ze exact vinden…?
Oh jeetje, is AI een vrouw?

Beh … God, die ook alles weet is een man, met een baard nog wel, dus AI mag dan van mij de Godin van de kennis zijn.

strofenverdriet

Zingt voor de Heer een nieuw lied … aldus de opdracht in een van de psalmen aan de dichters onder het volk van onze lieve Heer (vert. Gerhardt) – jaja, ook de Psalmen zijn ingeblazen door de Heilige Geest bij gevoelige knapen en sterke vrouwen die ook mee durfden te doen. En de ingeblazenen hebben er wat moois van gemaakt.
150 Psalmen en 365 gezangen, althans in wat oorspronkelijk de Nederlands Hervormde Kerk was. En na het samengaan van de protestantse kerken hebben deze zich er toe gezet om hun Liedboek uit te breiden tot meer dan 1000 liederen.

En dan daarnaast nog dikke liederenbundels. Wij hadden thuis Stemmen des Heils op het orgel staan, de buurman had Johannes de Heer.
Dat was Nederland, maar het buitenland had ook een rijke schakering aan bundels, en navenant veel liederen. Daar waren natuurlijk veel overlappingen, maar er was toch wel zoveel origineel dat God daarboven zich iedere zondag kon vermaken – zodat, als de totale inhoud eindelijk naar boven was gezongen en er opnieuw begonnen werd, God kon denken: oh ja, die hadden ze ook nog en er zo een glimlach van herkenning op zijn Heilige, Liefdevolle Aangezicht kwam.

Maar daar zat hem nou net nou de kneep.
Zo ging het niet helemaal. Zeg maar: helemaal niet. Het was niet zo dat alle liederen aan de beurt kwamen, op volgorde of random. God kreeg niet iedere week een nieuw lied voorgeschoteld, en al helemaal niet dat gegarandeerd ieder bestaand lied aan bod kwam. Het omhoog galmend volkje had zo zijn voorkeuren. Bij de Psalmen, bij de Hymnes – jaja, ook in het buitenland – waarbij de liederenbundels het wonnen van de liturgische canon.

Daar is onderzoek naar gedaan. Want niet alleen het volk had zo zijn voorkeuren, nee, ook de herder van de kudde, die Gods schapen aanstuurde bij het blaten en aangaf wat er die zondag gezongen moest worden. De bron? Wel, de dominees gaven iedere week psalmbriefjes aan de organist, zodat hij zich kon voorbereiden op de begeleiding van het zingen in de kerk – dat God zich een beetje serieus genomen voelde, wil ik maar zeggen. En die briefjes (gearchiveerd) vormden nou niet bepaald een representatieve weergave van de 150 psalmen en 306 gezangen in de gebundelde kerkliederen.
En dan waren er ook nog schapen die er de voorkeur aangaven om uitsluitend met gebogen hoofd klagelijk te blaten over het kwaad dat ze zelf bedreven hadden, en over het nog grotere kwaad waarmee de samenrottende bozen hen bedreigden – de klaagpsalmen van de gereformeerde bonders in de Hervormde Kerk.

Ik heb daar ook zelf ervaring mee. Het is er bij mij met de paplepel ingegoten, en ik heb me in mijn knapenjaren een getrouwe leerling betoond. Dus ik dacht dat ik wel een behoorlijk deel van dat geestelijk erfgoed eigen had gemaakt. Dat viel bij nader onderzoek – dat ik deed vanuit een ander gezichtspunt - behoorlijk tegen.
Er zijn bij dat onderzoek 73 psalmen langs gekomen, ongeveer de helft, en daarvan waren 23 mij totaal onbekend.
Die 73 psalmen vertegenwoordigden 53 melodieën, daarvan had ik er 12 nog nooit gehoord, laat staan zelf gezongen.

een koraalboek dat wij in huis hadden

En daarmee wordt het grote strofenverdriet zichtbaar. Die 73 psalmen stonden voor 661 berijmde verzen. Van die 661 waren er slechts 98 die mij vertrouwd waren. Dit corpus van 150 individuele gedichten kent 1431 psalm-vérsjes, en met het schaamrood op de wangen moet ik bekennen dat maximaal 215 mij iets zeggen. En ik vrees dat dit betekent dat het met de dominees, die de gemeenteleden daarbij aanstuurden, niet veel anders gesteld was.

De dichters van die psalmen en gezangen én gelijksoortige liederen moeten daar toch wanhopig van worden. Zitten ze een prachtige hymne bij elkaar te dichten, een tekst die loopt als een klok waarvan de strofes onderling goed zijn afgewogen en keurig in logische volgorde zijn gezet – waar ook onze Lieve Heer met instemming zijn ogen op kan laten rusten - en dan besluit de dominee dat het met vers 1 en 3 wel gezegd is. En in tv-programma’s als Nederland zingt (EO) of het Songs of Praise van de BBC idem dito: je krijgt meestal 2 en een enkele keer 3 verzen te horen.

Maar ook de componisten doen daaraan mee. Bach bijvoorbeeld, gebruikt vaak een kerklied in zijn passionen, cantates en dergelijke. Je ziet zelden een tweede vers. In de Mattheus gebeurt dat een keer, met O Haupt voll Blut und Wunden. Slechts twee coupletten. Het oorspronkelijke kerklied heeft 10 coupletten.

En dan zijn er nog die hele eigenwijze preekheren. Heb ik een paar keer meegemaakt in mijn leventje als kerkganger. Dominee vond een beetje van het ene vers wel mooi en een beetje van een ander vers. En dus moest de gemeente zingen psalm 42 vers 3a … en na vers 3a vervolgt U dan met vers 7b. Jaah? Dus graag eerst 3a en dan 7b zingen.

Maar, de godsdienstwaanzin ten top, ik meen dat het Hans Sievez is, de hoofdpersoon in Knielen op een bed violen van Jan Siebelink, die er van droomt om psalm 119 vers 1 t/m 88 nog eens te mogen zingen, en dan op dreun. Dat is misschien wel de wens van de psalmdichter, maar zelfs ijzervretende kerkgangers moeten daar toch buikpijn van krijgen: zo’n twee en een half uur onafgebroken zingen. [’t Kan ook zijn dat dat mijn droom is, dat de in de kerk bijeengekomen mannenbroeders die opdracht van de dominee krijgen, en dat ze dan met z’n allen de kerkbanken uitschuiven, zo van: prettige zondag verder, dominee. (Ik kan het niet nalezen, ik heb het boek na lezing van ongeveer de helft weggegooid, maar Google AI bevestigt mijn herinnering.) ]

En dan het meest bevreemdende?
Er is een gezang in de Hervormde bundel van 1937. Daaruit werd bij ons thuis niet gezongen, wij waren gereformeerd. Daarin is een lied dat ik ook nog nooit gezongen heb, wij hadden die bundel ook niet in huis. Maar ik kan de volledige tekst, vier strofen, zo opdreunen. En ik ken de melodie. Als ik dit lied op de piano speel komt de hele tekst als vanzelf boven. En ik kan niet achterhalen waar ik dat vandaan heb.

Waar zit hem nou net toch die kneep?
God zal het weten.

huisje boompje beestje

Er staat dezer dagen een prachtig artikel in Trouw: TROUW IS NIET LINKS. IK ZOU EERDER ZEGGEN SOCIAAL. Over de belevenissen van twee jonge knapen die in de oorlog het illegale Trouw hielpen verspreiden, en hoe hun leven zich daarna verder ontwikkelde. Vrolijkmakend ook.

Wat jammer dat daar tegenover een zich lezer noemende brievenschrijver, terecht, moet klagen over weer eens een rabiaat rechtse column van de door Trouw nog immer gewaardeerde columnist Sylvain Ephimenco over de (negatieve) bijdrage van asielzoekers aan onze maatschappelijke onrust, hetzij immaterieel, hetzij – zoals in dit geval – materieel: tekort aan water stroom huizen.

“onze ruimte, ons woongenot” (AZC Rijswijk / Arie Kievit)

Je kunt een hele boom opzetten over het probleem migratie, met name of de westerse landen daaronder nu noodzakelijkerwijs buigen … en moeten barsten. En ik denk dat mevrouw Merkel zich nog wel eens achter het hoofd krabt over haar “wir schaffen das”. Nein, wir schaffen das nicht! In ieder geval niet zonder koppijn, niet zonder een materiele en immateriële kostenpost, waarvan de PVV, en de Duitse AfD, manifeste ongenoegens zijn.

Maar het moet toch wel een domper zijn voor een asielzoeker die de overtocht met succes heeft gemaakt, en nu mag hopen op een verblijfsvergunning, dat een lokale influencer hem in deze krant mag verwelkomen met “je pakt wel het woongenot van ons af” en daarmee het morrende ondankbare volkje op hem afstuurt dat dat zo’n gelukszoeker wel even in zal peperen.

Deze lezer schrijft dan: “Ephimenco’s column is niets meer dan de intellectuele capitulatie van een columnist …”
Nee, dat is te coulant voor deze columnist. Niet “eindelijk gecapituleerd voor wat niet meer te ontkennen valt”. Zolang ik Ephimenco ken debiteert hij dit soort “waarheden”.

gods volk

Deze tijd is nogal zwanger van een ander fenomeen: discussies over Jezus door mensen die menen te weten wat deze Joodse rebel allemaal voor bedoelingen had met rechtvaardigheid tegenover mensen en volkeren – ik doel op Christenen die politieke verantwoordelijkheden dragen – en die menen dat ze daar medevolksgenoten, die daarover “te woke” gedachten hebben op moeten wijzen.
Logisch, past helemaal bij deze tijd. Als je een stelletje gorilla’s als gezagsdragers hebt die zich beroepen op de wil van het volk, dan kom je haast als vanzelf bij een evangelie uit, en dus bij wat Stevo Akkerman in Trouw noemt een maatschappelijk monsterverbond van bevindelijken, evangelicalen, conservatieve katholieken en cultuurchristenen.

Je ziet het heel duidelijk in hedendaags Amerika. Maar nu is er een beetje vreemde vogel bij gekomen, de Italiaanse regeringsleider Georgia Meloni. Vreemd, want ze had zojuist Trump gekapitteld vanwege diens oneerbiedige houding tegenover de Paus. En de vele loftuitingen daarover waren nog niet weggeëbd, of il Primo Ministro zei van een Italiaanse publieke persoonlijkheid dat hij van Jezus, die van Nazareth, een karikatuur maakte. Volgens de lezing van de media probeerde ze een makkelijk punt te scoren door de populaire zanger Piero Barone, "un offensore di Gesù" te noemen, simpelweg omdat de gevierde tenor "te woke" was en geloofde dat Gods liefde geen onderscheid maakt op basis van geslacht – laat de transgenders tot mij komen en verhindert ze niet.

il Presidente del Consiglio e il celebre tenore

Waarop de zanger, van zijn kant wel een lesje had voor Meloni.

Een ping pong spel waaraan we inmiddels wel gewend zijn, dankzij de USA … uh, ook in Europa hoor als je kijkt naar het kwaad dat door Israël wordt bedreven, maar dat dan weer geen kwaad mag heten en bij Mirjam Bikker van de ChristenUnie leidt tot hevige zieleroerselen en worstelingen met haar achterban, want Gods wil moet toch geschieden, niet alleen in de hemelen … overgewaaid uit Amerika dus, en dat zich hier zelfs in het kwadraat manifesteert: Trump zegt wat van Leo en van de manier waarop hij de rol van Stellvertreter invult, Meloni vindt daarop wat van Trump – en nu herhaalt Meloni dat, maar dan met positiewisseling.

Uiteraard weet ook hier de tegenpartij hoe de vork precies in de steel zit. Met als uitsmijter (in Baroni’s eigen woorden):

Gesù ci ha insegnato ad amare il prossimo come noi stessi... Cosa offeпde davvero Dio?
Possiamo immaginare la guerra in Paradiso? Possiamo immaginare la discriminazione in Paradiso? Possiamo immaginare la povertà in Paradiso?
Allora perché tolleriamo queste cose proprio qui — sulla Terra?

[Wij moeten van elkaar houden …
Wordt er in het Paradijs oorlog gevoerd? Is er discriminatie in het Paradijs? Armoede?
Allora, waarom tolereren we dat dan hier op aarde?]

Ik moet bij dit soort discussies altijd denken aan de wijsheid van de theoloog Kuitert: alles wat over hierboven gezegd wordt, komt van beneden. Maar in dit geval gaan mijn gedachten vooral naar die wijze zwager van mij die, denkend aan de grenzeloze beloftes van en in het hiernamaals, waarop gebaseerd het arm en toch rijk adagium, tegen mij zei: ik wil daar niet op wachten … ik wil het hier, niet in de hemel … en ik wil het nu, niet als ik dood ben.
Zijn geloof, ooit een mosterdzaadje waarmee men bergen kan verzetten, was weg toen hij uitstapte.

daar heb je Bregman, hij is geweldig

In een boodschap in de Volkskrant – zo eentje van: dit standpunt reflecteert niet noodzakelijk het standpunt van de redactie – mag een discipel van Rutger Bregman zijn visie over hoe de wereld te verbeteren uiteenzetten: Gebruik je carrière om zoveel mogelijk goed te doen. […] Zijn oproep is even urgent als aanstekelijk: gebruik je carrière niet om jezelf te verrijken, maar om de wereld beter te maken. Het woord “bullshitbanen” valt, een concept van de Heiland zelf afkomstig.

Maar de schrijver ziet natuurlijk wel dat je zo niet een twee drie de ratrace stillegt, dus hij heeft een alternatief waarmee hij met de deur in huis valt in de inleidende kop: MET HET GELD DAT JE IN JE HUIDIGE BAAN VERDIENT, KUN JE ÓÓK VEEL GOEDS DOEN. JE EURO’S ZIJN MEER WAARD DAN JE DENKT.

Er staat een veelzeggend plaatje bij.

Guus Dubbelman / de Volkskrant

Het onderschrift bij de foto: Hoogopgeleide dertigers komen bijeen om te discussiëren over de theorie van Rutger Bregman over bullshitbanen, in maart 2025.
En hij vermeldt dat in een boodschap MORELE AMBITIE zijn paus Bregman zich vooral richt op mensen met kansen die nu hun energie steken in banen met weinig maatschappelijke waarde.

Bullshitbanen. Volgens de theorie van Bregman kun je stellen dat 25% van onze aandacht en arbeidsenergie gestoken wordt in bullshit.
’t Is nogal wat, om dat als aanstaande gepensioneerde te moeten horen als je voor de laatste keer toegesproken wordt door één van je hoogste bazen.
’t Is nogal wat om aan het begin van je carrière te horen dat het onvermijdelijk is dat je je begint te bekommeren om bullshit, maar dat je – wie weet – over enkele jaren kunt aanschuiven bij een kleine elite die haar maatschappelijke waarde heeft weten op te krikken.

Is dat eigenlijk denkbaar, de nijvere bij die de mens is, de mens die naar een bijbels woord tot de mieren moet gaan om te leren van het aanschouwen van hun wijze werken … is het denkbaar zijn bezigheden te rangschikken op morele waarde?

Wordt ook vast een nieuwe aanpak bij consultaties voor beroepskeuze. Misschien is een goede raad aan onzekere ouders, om hun eigen carrière erbij te betrekken en hun moreel-ambitieuze dochter te waarschuwen dat het niet allemaal goud is wat er blinkt in dewereldmoetopdeschopland.

Ik heb zo mijn twijfels. Ik heb zo mijn reuze twijfels.
Ik geloof er eigenlijk helemaal niks van.
Onze wijze van doen, de organisatie van onze bezigheden gedijen in een niet onhandig neergelegde bedding van steentijd ijzertijd – én, niet onbelangrijk, het astrologische Watermantijdperk – ofwel een paar duizend jaar van beschaving. Gedurende welk tijdsbestek er ook veel moraal is langsgekomen, maar waarbij, qua intrinsiek belang, de putjesschepper even onmisbaar bleek te zijn als de wijwaterkwastzwaaier.

Is er een kwaliteitsmaat voor die bedding, of voor wat dat heeft opgeleverd?
Je zou op de stijging van de gezondheid, de gemiddelde leeftijd kunnen wijzen.
Je zou op de terugdringing van de honger kunnen wijzen.
De vrijetijdsgenoegens.
Anderzijds, de grip die volksmenners op het morrende volk hebben neemt angstwekkende vormen aan.
Het volksverhuizingsprobleem waar we maar geen grip op krijgen.

De schrijver van deze ingezonden opinie relativeert in ieder geval behoorlijk. Die morele ambitie begint bij je bankrekening, zegt het artikel. Dus dat je je energie in goedbetaalde bullshit stopt is niet erg, als je je salaris maar deelt met de armen. Volgens een aan Klaus Schwab toegeschreven uitspraak, founding father van het World Economic Forum: Du wirst nichts besitzen und glücklich sein.
[De uitspraak is niet van Schwab maar is in de WEF-documenten terecht gekomen, en wordt toegeschreven aan iemand uit zijn invloedskring die dat in een essay heeft betoogd: You’ll own nothing, and you’ll be happy.]

En dan volgt ter afsluiting nog een waarschuwing.

We vergelijken laptops, zorgverzekeringen en energiecontracten tot in detail, om zelf de beste koop te kunnen doen. Maar als het gaat om geld dat bedoeld is om anderen te helpen, kiezen we vaak op basis van emotie, naamsbekendheid of geraffineerde marketing.

Geraffineerde marketing. Moet je nu ook al waken voor de verborgen verleidingen van de sociale media als je goed wil doen?

Nogmaals dat plaatje.
Ik kan er niks aan doen, maar ik kan mijn indruk van de setting niet onderdrukken: dit is geen dagje op de hei, op de Veluwe, maar dit is een dagje naar de Zuidas – symbool en zenit tegelijk van dat verdorven kapitalisme.
Hoogopgeleide dertigers?
Makke schapen zul je bedoelen. Zo wachten ze in eerbiedige stilte tot Sint Rutger zijn berichtjes van die morgen doorgescrold heeft en nog even de laatste nieuwslijntjes over de werkelijke bullshitban van Trump en Netanyahu waarin we gevangen zitten sinds 20 januari 2025, dat onheilige jaar onzes Heeren.