we gaan alles eerlijk delen

Sheila Sitalsing, één van mijn preferiti onder de columnisten (Volkskrant) heeft vandaag een column die eindigt met een dringende raad aan hen die het spelletje formeren aan het spelen zijn: Maar kijk naar de VS en weet dat het moet: eat the rich, hapje voor hapje.
Ze doet dat omdat zojuist bekend is geworden dat de first family van de Verenigde Staten na het tweede eerste Trumpjaar 1,5 miljard dollar rijker is geworden. Ze gaat er vanuit – volgens mij – dat dat allemaal voortgekomen is uit het presidentschap van papa Trump. En uit haar woordkeuze mag je afleiden dat ze dat niet netjes vindt.

Je kunt natuurlijk de daad bij het woord voegen, in een denkexperiment dan, en die dollars verdelen onder de stemgerechtigde Amerikanen.
Wel, zijn vermogen wordt geschat op 10 miljard. Per volwassen Amerikaan is dat een bedrag van 28 dollar (en een beetje klein geld). Wat schieten we daarmee op?

Ik weet drie dingen zeker.
Dat is peanuts.
Dat geld wordt niet eerlijk verdeeld – migrantenarbeiders zullen, zodra ze hun handje komen ophouden, door ICE opgepakt en gedeporteerd worden.
Als we dat een jaar geleden gedaan hadden dan was daar geen 1,5 miljard bijgekomen: “zoals het klokje thuis tikt …” geldt ook bij de rijken: zoals het dollartje thuis rolt, rolt het nergens. (Terzijde, de schatting die Sitalsing geeft is zeer conservatief. Volgens andere schattingen is het Trump-vermogen verdubbeld (5 miljard bij 5 miljard).

(een foute interpretatie van)
geld moet rollen

Wel, het eerste positieve dat opvalt: het houdt ons bezig. Sommigen in verontwaardiging, anderen in bewondering. Ook zijn er die het een beetje geamuseerd bekijken. Ik bijvoorbeeld.
Verder zouden zij die dat met verontwaardiging waarnemen troost kunnen vinden in het feit dat Trump maar een arme jongen is onder de billionaires.

Wat betreft al die billionaires - ca. 1000: als hun vermogen verdeeld zou worden onder alle Amerikanen dan zou dat per persoon een bedrag van 17.000 (en een beetje) opleveren. Dat zou ongetwijfeld de wapenverkoop opstuwen, maar hier geldt hetzelfde als bij de verdeling van het Trump-vermogen: de groei zou stil staan.

Sheila is, als ik het goed lees, besprongen door morele verontwaardiging.
Moet je je daar moreel druk over maken?
Ik zou het om willen keren. Ik zou niet graag leven onder een regiem dat de welvaartverdeling en de inkomensverdeling wil sturen, in rigoureus afromende zin bedoel ik. Omdat dat moreel gewettigd zou zijn. Gewettigd hier in de betekenis waar het vandaan komt: als een morele wet herkend en erkend, vastgelegd en sturend.

Verder kan ik er niet van ondersteboven raken. Het levert een – welkome! – kleurschakering van de (high) society … en zeer beslist ook van de chattering classes.

Wat mijzelf betreft, een beetje zelfwerkzaamheid bij het verwerven van inkomen en het doen groeien daarvan lijkt mij wel gewenst. Mij is dat aardig gelukt, en niemand heeft mij daarin gehinderd of willen hinderen. Ik, van mijn kant, heb nooit de behoefte gehad om iemand die een klusje voor mij deed af te knijpen. Ik gunde een ander graag zijn deel.

Vandaar Sheila, moreel verontwaardigd? Nee.
Niet opeten dus, die rijken. Ook hun vermogen niet.
Maar, als je het toch wil doen, niet hapje voor hapje. Dat werkt van geen kant.
Het rode vaandel volgen.

Lang leve de revolutie!
[ En, als er iets is dat de geschiedenis ons leert: dat werkt ook al niet, dat leidt alleen maar tot vermogensoverdracht … van weinigen naar weinigen wel te verstaan.]