Monday, April 20, 2026

daar heb je Bregman, hij is geweldig

In een boodschap in de Volkskrant – zo eentje van: dit standpunt reflecteert niet noodzakelijk het standpunt van de redactie – mag een discipel van Rutger Bregman zijn visie over hoe de wereld te verbeteren uiteenzetten: Gebruik je carrière om zoveel mogelijk goed te doen. […] Zijn oproep is even urgent als aanstekelijk: gebruik je carrière niet om jezelf te verrijken, maar om de wereld beter te maken. Het woord “bullshitbanen” valt, een concept van de Heiland zelf afkomstig.

Maar de schrijver ziet natuurlijk wel dat je zo niet een twee drie de ratrace stillegt, dus hij heeft een alternatief waarmee hij met de deur in huis valt in de inleidende kop: MET HET GELD DAT JE IN JE HUIDIGE BAAN VERDIENT, KUN JE ÓÓK VEEL GOEDS DOEN. JE EURO’S ZIJN MEER WAARD DAN JE DENKT.

Er staat een veelzeggend plaatje bij. Het onderschrift bij de foto: Hoogopgeleide dertigers komen bijeen om te discussiëren over de theorie van Rutger Bregman over bullshitbanen, in maart 2025.
En hij vermeldt dat in een boodschap MORELE AMBITIE zijn paus Bregman zich vooral richt op mensen met kansen die nu hun energie steken in banen met weinig maatschappelijke waarde.

Bullshitbanen. Volgens de theorie van Bregman kun je stellen dat 25% van onze aandacht en arbeidsenergie gestoken wordt in bullshit.
’t Is nogal wat, om dat als aanstaande gepensioneerde te moeten horen als je voor de laatste keer toegesproken wordt door één van je hoogste bazen.
’t Is nogal wat om aan het begin van je carrière te horen dat het onvermijdelijk is dat je je begint te bekommeren om bullshit, maar dat je – wie weet – over enkele jaren kunt aanschuiven bij een kleine elite die haar maatschappelijke waarde heeft weten op te krikken.

Is dat eigenlijk denkbaar, de nijvere bij die de mens is, de mens die naar een bijbels woord tot de mieren moet gaan om te leren van het aanschouwen van hun wijze werken … is het denkbaar zijn bezigheden te rangschikken op morele waarde?

Wordt ook vast een nieuwe aanpak bij consultaties voor beroepskeuze. Misschien is een goede raad aan onzekere ouders, om hun eigen carrière erbij te betrekken en hun moreel-ambitieuze dochter te waarschuwen dat het niet allemaal goud is wat er blinkt in dewereldmoetopdeschopland.

Ik heb zo mijn twijfels. Ik heb zo mijn reuze twijfels.
Ik geloof er eigenlijk helemaal niks van.
Onze wijze van doen, de organisatie van onze bezigheden gedijen in een niet onhandig neergelegde bedding van steentijd ijzertijd – én, niet onbelangrijk, het astrologische Watermantijdperk – ofwel een paar duizend jaar van beschaving. Gedurende welk tijdsbestek er ook veel moraal is langsgekomen, maar waarbij, qua intrinsiek belang, de putjesschepper even onmisbaar bleek te zijn als de wijwaterkwastzwaaier.

Is er een kwaliteitsmaat voor die bedding, of voor wat dat heeft opgeleverd?
Je zou op de stijging van de gezondheid, de gemiddelde leeftijd kunnen wijzen.
Je zou op de terugdringing van de honger kunnen wijzen.
De vrijetijdsgenoegens.
Anderzijds, de grip die volksmenners op het morrende volk hebben neemt angstwekkende vormen aan.
Het volksverhuizingsprobleem waar we maar geen grip op krijgen.

De schrijver van deze ingezonden opinie relativeert in ieder geval behoorlijk. Die morele ambitie begint bij je bankrekening, zegt het artikel. Dus dat je je energie in goedbetaalde bullshit stopt is niet erg, als je je salaris maar deelt met de armen. Volgens een aan Klaus Schwab toegeschreven uitspraak, founding father van het World Economic Forum: Du wirst nichts besitzen und glücklich sein.
[De uitspraak is niet van Schwab maar is in de WEF-documenten terecht gekomen, en wordt toegeschreven aan iemand uit zijn invloedskring die dat in een essay heeft betoogd: You’ll own nothing, and you’ll be happy.]

En dan volgt ter afsluiting nog een waarschuwing.
We vergelijken laptops, zorgverzekeringen en energiecontracten tot in detail, om zelf de beste koop te kunnen doen. Maar als het gaat om geld dat bedoeld is om anderen te helpen, kiezen we vaak op basis van emotie, naamsbekendheid of geraffineerde marketing.
Geraffineerde marketing. Moet je nu ook al waken voor de verborgen verleidingen van de sociale media als je goed wil doen?
Nogmaals dat plaatje.
Ik kan er niks aan doen, maar ik kan mijn indruk van de setting niet onderdrukken: dit is geen dagje op de hei, op de Veluwe, maar dit is een dagje naar de Zuidas – symbool en zenit tegelijk van dat verdorven kapitalisme.
Hoogopgeleide dertigers?
Makke schapen zul je bedoelen. Zo wachten ze in eerbiedige stilte tot Sint Rutger zijn berichtjes van die morgen doorgescrold heeft en nog even de laatste nieuwslijntjes over de werkelijke bullshitban van Trump en Netanyahu waarin we gevangen zitten sinds 20 januari 2025, dat onheilige jaar onzes Heeren.


Tuesday, April 14, 2026

probabiliteiten

Het is nog niet zo ver maar het kan zomaar een plaatje worden Dit was Nederland, de overnachting na de NAVO top.
Kan zomaar gebeuren. Is vannacht Nederlandse tijd al gebeurd.

Maar, ’t kan ook hartstikke fout gaan. Onbegrijpelijk dat geen krant van gewicht, geen cabaretier van naam, geen Directeur Generaal met gezag, hier dwars voor is gaan liggen. Vergeleken met het WK in Argentinië, of de vrijage van onze aanstaande Koning in Zuid Amerika / Spanje / Washington kun je de stilte oorverdovend noemen.
Stellen jullie je eens voor …

» mij is een leuk Hollands mopje verteld, mag ik? (Trump … en zonder antwoord af te wachten …)
» er komt een vrouw bij de dokter met onbestemde klachten
» na een boel vragen en kloppen, en krabben met een “g” – je weet maar nooit, moet je maar niet met onbestemde klachten komen – zegt de dokter
» mevrouw, mag ik vragen, rookt U wel eens na de daad
» daar heb ik nou nog nooit op gelet, dokter, ‘k zal de volgende keer eens beter opletten

Beetje dom-vrouwtje-grapje, Maxima is dan ook not amused, maar Trump schatert het uit, dus Alexander en Jetten én de ambassadeur schateren mee.
Kan zomaar gebeuren.
Trump is daar niet te beroerd voor. Met Amerikaanse bisschoppen die niet zo zuur doen als Leo, zoals die vrolijke, joviale Timothy Dolan, Archbishop van zijn New York, kun je best ook lachen.

Maar, zover komt het niet. Trump is net door de eerste regel heen, al gnuivend van de voorpret, als de deur open gaat en er komt zo’n Witte Huis lakei binnen (Trump heeft lakeien geïntroduceerd in het Witte Huis, jaah … gaat binnenkort ook het Witte Paleis heten, vast …) en die brengt zo’n wit briefje binnen, zilveren schaaltje, buiging, achteruitlopend weggaan ... dat soort dingen. Trump vouwt het open, fronst de wenkbrauwen even, en wil terug naar zijn mopje … as I was saying … maar één van de aanwezigen begaat een protocollaire uitschieter: toch niets ernstigs, meneer Trump. Waarop Trump antwoordt: oh nee, die kakkerlakken in Iran en Libanon willen maar niet luisteren en nu hebben we op moeten treden en er is wat collateral damage, een kleuterschool geloof ik, met nogal wat doden … niets aan de hand … er zijn al veels te veel van die kakkerlakken …

Dit wordt Maxima te machtig: dus haar vader niet op haar huwelijk – en zo ongeciviliseerd had die lieve man zich nog nooit uitgelaten – en nu moet ze deze gele baardaap in haar safespace toelaten … Ze maakt het Trump in niet mis te verstane woorden duidelijk …. haar gemaal en de premier schuiven wat ongemakkelijk op hun stoel … en ze laat er geen twijfel over bestaan wat ze besloten heeft: kom op Willem, we gaan een hotel zoeken.

Probabiliteit.
’t Zal niet gebeuren … maar toch …
En als de vlam in de pan slaat zal er vast gesust worden.
Maar ’t kan gebeuren, al zullen we het nooit weten.

En als ze straks veilig en wel thuis zijn, dan kan het gebeurd zijn. En dan heeft de ambassadeur zijn verantwoordelijkheid genomen, doofpot er bij gehaald, gauw het deksel er op …
Probaliteit.

Net zo mogelijk als al die andere probaliteiten, waar we ook zo graag in geloven. De klimaathysterie. Amersfoort aan zee, bijvoorbeeld, of als klimaatvluchteling opgesloten te zitten in een kamp aan de rand van het Eiffelplateau.
Ik lees trouwens zojuist dat het regenwoud zich ook sneller herstelt dan de modellen voorspelden.
Probabilaty ... and uncertainty.



Sunday, April 5, 2026

inkomensongelijkheid

Is het niet een beetje not done om in deze woelige tijden over inkomensongelijkheid te willen praten?
Dit gaat niet over inkomensongelijkheid.
Huh …

Nee, Jolande Withuis, een socioloog die in de Volkskrant haar menig over deze en gene dingen mag ventileren heeft deze week een “column” geschreven onder de kop ‘WOKE’ BAART MIJ MEER ZORGEN DAN INKOMENSONGELIJKHEID. Het woordje “inkomensongelijkheid” komt twee keer voor: in de kop en in de inleiding (waar ze de stelling herhaalt). Daarna gaat het er niet meer over.
Het is trouwens ook wel goed dat ze woke tussen enkele aanhalingstekens plaatst, want daar gaat het ook niet echt over – maar daarover kun je van mening verschillen, hangt er vanaf hoe je woke ziet.

Wel, dit was onderwerp van mijn vorige post, over woke en Afa en het interview met George Packer. Dat interview heeft Withuis ook gelezen en ze schijnt te zeggen: wat maken we samen toch een prima lawaai hé – indachtig de olifant en de muis.

Zoals gezegd: inkomensongelijkheid is een kapstok. Dan gaat ze het over woke/Afa (en meer van die concepten) hebben. Dat is moeilijk, dat weten we. Het concept is bedacht en geformuleerd, het is door links gekoesterd en door rechts geattaqueerd, en daarbij is er veel mist overheen gekomen.
Wel, Withuis wijdt er een paar alinea’s aan en laat zich (niet) kennen: ze noemt het collectieve verstandsverbijstering. En haalt er dan het oude communisme bij. Ook Bloemendaal.

Dan gaat ze naar Groningen, Pekela. Je mag haar beslist niet betichten van communistische sympathieën, zegt ze, maar ze wil toch wel even gezegd hebben dat oud communistische gezagdragers daar in het Noorden van het land - dat het economisch moeilijk had, denk aan Fré Meis – heel goed sociaal werk hebben verricht.

Dat gezegd hebbende houdt het op met de constatering dat “Het te treurig is voor woorden dat in deze contreien nu de PVV heerst”.
De schuld van woke?
Dat mogen we niet meer vernemen.

Het is natuurlijk de vraag of woke en inkomensongelijkheid een mooi dialectisch paartje vormen voor these antithese synthese. Maar Withuis heeft het artikel over Packer gelezen - althans, mag ik aannemen, want ze citeert er uit - en moet dus ook die kop gelezen hebben – uitgebreid verwerkt in het voorliggende interview: WOKE IS NET ZO GEVAARLIJK ALS MAGA, ZEGT SCHRIJVER GEORGE PACKER: ‘HET IS MORELE DWANG, OOK DAT BEDREIGT DE DEMOCRATIE.

Dus ik herhaal nog maar eens de diagnose: USA is de facto een dictatuur geworden. E zijn genoeg aanwijzingen, maar enkele saillante zal ik noemen:
- een jaar lang weigeren een democratische procedure te volgen bij de nominatie van Merrick Garland en de democratie stil te leggen (tot na de verkiezingen van Trump in 2016) waarna in september 2020, dus vlak vòòr de verkiezingen, de nominatie van de laatste conservatieve rechter, Amy Barrett, veilig gesteld werd
- de impeachment procedure na de January 6 insurrection
- de optuiging van ICE, enkel in democratische staten, met deportaties waarbij rechterlijke aanwijzingen worden genegeerd
- een oorlog starten zonder de grondwettelijk vereiste raadplegingen
- de vice-president aanstellen om stemfraude te onderzoeken, opnieuw, enkel in democratische staten
- wetgeving ontwikkelen waarbij velen hun stemrecht dat ze altijd hadden verliezen dat, opnieuw, gericht is op democratische kiezers

Trump II, nu ruim een jaar aan het bewind.
En vergeet Netanyahu niet, zijn influisteraar en protegé.
En stel vooral het sociopatische gedrag van de MAGA-elite ten voorbeeld aan de woke-aanhangers: zo bereik je nog eens wat in die verder zo vastgeroeste samenleving.

En dit gedrag wordt openlijk gesteund – en beleden! - door de Republikeinse meerderheden in Congress. Trump houdt ze er onder met dreigementen die niet onderdoen voor wat de adjudanten van Hitler in de dertiger jaren van de vorige eeuw moeten hebben gevoeld. Binnenskamers geven Senatoren en volksvertegenwoordigers ook toe die bedreigingen van MAGA serieus te nemen. Nee, je hoeft geen boots op de grond te hebben om een dictatuur te vestigen.

Je zou jezelf een forse hoop inspanning kunnen bezorgen, zweet parelend op je bovenlip, om aan te tonen dat Afa/woke een zelfde setting zouden hebben gecreëerd als MAGA gedaan heeft, hadden ze de kans gekregen. Daar is Packer in ieder geval niet aan toegekomen, en Withuis komt met haar van de hak op de tak springen niet verder dan een beetje schelden en sneren uitdelen naar GroenLinkse bestuurders die lekker uit de staatsruif vreten. Er zijn uiteraard meer schrijvers die zich over deze materie en derzelver gevaren buigen.
Misschien is Prophet Song een aan te bevelen boek voor deze “denkers”?